Cmentarze niemieckie


 W obrębie linii a2 w styczniu 1945 r. poza czerwonoarmistami ginęli także żołnierzy walczący po stronie niemieckiej. Dziś liczba ofiar po tej stronie konfliktu jest dość trudna do ustalenia. W przypadku Armii Czerwonej polegli byli odnotowywani w specjalnych rejestrach, które można dziś odnaleźć na stronach Memoriału. Po działaniach, pozostające zwłoki Niemców były chowane w różnych miejscach. W niektórych miejscowościach postarano się i zwłoki zwożono na cmentarze parafialne bądź na choleryczne. W innych przypadkach zwłoki wrzucano do rowów przeciwczołgowych, okopów bądź też do schronów. Część poległych odnaleziono i ekshumowano, część do dziś leży w różnych miejscach w obrębie linii umocnień. W czasie prowadzenia prac nad publikacjami przeprowadzano rozmowy z mieszkańcami miejscowości, w których prowadzono badania terenowe. Podczas rozmów uzyskano informacje na temat prawdopodobnych miejsc pochówków żołnierzy niemieckich. Dane te przekazano do Fundacji ,, Gedenken”.

CMENTARZ W STARYM BRZESKU

CMENTARZ W STARYM BRZESKU

CMENTARZ W STARYM BRZESKU

Na cmentarzu tym po zakończeniu walk zostało pochowanych 22 żołnierzy niemieckich, z których jeden był oficerem. Pochowani na tym cmentarzu polegli na polach Hebdowa, choć uzyskano też informację, że część z nich mogło pochodzić z Kuchar. Po zakończeniu działań Rosjanie zostali ekshumowani i pochowani na cmentarzu w Proszowicach. W roku 2004 r. dzięki staraniom Tadeusza Mykały, który powiadomił władze gminne, żołnierze niemieccy zostali ekshumowani przez Fundację ,,Gedenken” i przetransportowani na cmentarz do Siemianowic Śląskich.

MNISZÓW

W Mniszowie zginęło kilku żołnierzy niemieckich. Jeden z nich został pozostawiony w jednym ze schronów i osłaniał odwrót własnych wojsk. Kolejnych dwóch zginęło w Mniszowie Kolonii. Ustalono dokładne miejsce ich pochówku na podstawie relacji świadków. Dane przekazano do Fundacji ,, Gedenken”.

SZPITARY

 

W pobliżu miejsca przy krzyżu, tuż obok drogi  Proszowice -Nowe Brzesko miał zostać pochowany jeden żołnierz niemiecki rozstrzelany przez Rosjan. Ze względu na upływ  czasu jak również  zmiany w ukształtowaniu terenu uniemożliwiają dokładne wskazanie miejsca pochówku.

JÓZEFÓW

Miejsce oznaczone krzyżem, według relacji mieszkańców miało zostać tam pochowanych kilku żołnierzy niemieckich.

JAKSICE

Podczas jednej z wędrówek po terenie ustalono w rozmowie z jedną z mieszkanek, że tuż obok skarpy nad Wisłą został pochowany a raczej wrzucony do dołu po rozebranym bunkrze drewnianym jeden żołnierz niemiecki, który poległ w walkach. Dziś ciężko ustalić dokładne miejsce pochówku.

KĄPARZÓW

Kąparzów jest miejscowością, w której w  styczniu 1945 r. rozstrzelano ponad dwudziestu żołnierzy niemieckich. Mogiła oznaczona krzyżem wykonanym z butelek. Powiadomiono przedstawiciela Fundacji ,, Gedenken”.

KRAKÓW RAKOWICE

Cmentarz Rakowicki w Krakowie. Znajdował się on na zapleczu linii a2. W większości spoczywają na nim zmarli w krakowskich szpitalach. Tablice pamiątkowe wskazują nazwiska poległych oraz daty ich urodzin i śmierci.

20101027334

20101027331

20101027333

ŁĘŻKOWICE

Stan na 2 września 1946 r. Mogiła zbiorowa na cmentarzu parafialnym w Łężkowicach. Na grobie nie ma żadnych napisów tylko położony hełm żołnierza niemieckiego. Widoczny o odarniowany.

Nieśmiertelniki przekazane na miejscową parafię.

GIERCZYCE

Mogiła żołnierza walczącego w niemieckiej armii. Poległ 21 stycznia 1945 r.

Opis. Cmentarz polowy. Zwykły grób z nasypem ziemi, uporządkowany corocznie przez organizacje młodzieżowe.

MOGIŁA

1.Land. Schutz. Ers. Btl. 6 St. Kp. 1329210.2251 AB 2/Kf. Ers. Abt. 8
2.379 3/S Art. Ers. u. Ausb. Abt. ( niat.50) Blg 011.3/Pi. 13 74 Gr. O.
3.1 Fu. E. Kp. 20 A12.8092 SS Pi. Aussb. Btl. 3.
4.Inf – Nach – Ers – Kp 14 118 A13.4/Inf.Ers.Btl.183 1910
5.Fahr. Erst. Abtlg. 12 198 3 A14.AB 1854 J.N.E.U.A.K. 246
6.Kreigsmarine 0 37105/4415.2471 STAMMK8. GR.EB. 313
7.AB 137 1 G.R.W.A.K.8 21116.41A 1/Ldsch. Btl. 342
8.99 2 Gen. Kp./d.g. Ers. Btl 5617.2 Kp. Inf. Ers. Btl. 513 314 A
9.743 6/Kf. Ers. Abt. 6  

5. Fahr Ersatz Abteilung 12

Jednostka powołana w 1939 r. W 1940 r. stacjonowała w Moguncji. Powstała w celach rezerwy i szkoleniowych. Została przyporządkowana do 172 Dywizji. Występuje w strukturach Wehrmachtu we wrześniu 1940 r., kwietniu 1942 r., listopad 1944 r. Od listopada 1944 r. w strukturze 172 Dywizji, przemianowanej później na 172 Dywizję Rezerwową. Następnie w ramach 1057 oraz 1058 Pułku Grenadierów. Od października 1944 r. w ramach 344 Dywizji Rezerwowej.

6. Kraftfahr Ersatz Abteilung 6

Jednostka założona w 1939 r. w Dortmundzie. Przeniesiona do Prus Wschodnich by powrotnie wrócić do Dortmundu. Miała zadanie zastępcze i szkoleniowe. Od października 1944 r. wchodziła w skład 466 Dywizji. Występuje w strukturach Wehrmachtu, wrzesień 1940 r. oraz listopad 1942 r.

10. Krafthahr Ersatz Abteilung 8.

Powstały w 1938 r. W Sprottau. Następnie stacjonował w rejonie Głogowa

12. SS Pi. Aussb.Btl.3.

Czyli SS Pionier Ausbildungs Btl. 3. A idąc dalej Szkolny Batalion Saperów SS. Powstał w listopadzie w 1939 r. w Dreźnie. W kwietniu 1943 r. przemianowano i utworzono SS – Pi.Ausb.u.Ers.Btl. 1 z siedzibą w Dreźnie, Ss – Pi.Ausb.u.Ers.Btl 2  z siedzibą w Pradze oraz SS – Pi.Ausb.u.Ers.Btl. z siedzibą w Krakowie. Batalion ten został zakwaterowany na Wawelu. W styczniu 1945 r. jego żołnierze walczyli na przedpolach Krakowa o czym świadczy poległy żołnierz w Mogile.

13. Infanterie Ersatz Bataillon 183

Utworzony w sierpniu 1939 r. w Glatz. Wchodził w skład 168 Dywizji Piechoty, przemianowany później na 183 Pułk Grenadierów, by kolejno otrzymał nazwę Pułk Grenadierów Ludowych. 15. Grenadiere Regiment Ersatz Batalion 313 Wchodził w skład 1057 Pułku Grenadierów. Utworzony w styczniu 1944 r. wchodził w skład 91 Dywizji Piechoty. W czerwcu 1944 r. zniszczony pod Cherbourg. Odtworzony w październiku 1944 r. w Eifel dla potrzeb 344 Dywizji Piechoty.

16. Landesschützen Bataillon 342

Założony w 1940 r. pobliżu Frankfurtu nad Odrą. Wchodził w skład 242 Pułku Piechoty, który to był wykorzystywany do pilnowania jeńców w Saarburgu. W czerwcu 1942 r. przemianowany na 342 Batalion i włączony do 201 Dywizji Bezpieczeństwa. W sierpniu 1942 r. włączony do 406 Pułku 201 Dywizji Bezpieczeństwa.

 17. Infanterie Erastz Bataillon 513

513 Zapasowy Batalion został utworzony w grudniu 1940 r. w 1942 roku przeniesiony do Chełmna i przydzielony do 174 Dywizji Rezerwowej. Dwa bataliony zostały przemianowane na 513 Zapasowy Batalion Grenadierów oraz na 513 Szturmowy Batalion Grenadierów. Batalion rezerwowy oficjalnie rozwiązano w marcu 1944 r. Drugi z batalionów również rozwiązano w 1944 r. Z batalionu tego przewidywano uzupełnienia dla 513 i 575 Pułku Piechoty przemianowanych później na 513 oraz 575 Pułków Grenadierów. 513 Pułk został zniszczony podczas walk na południowej Ukrainie. Zatem  z dużym prawdopodobieństwem żołnierz też przyporządkowany był do 575 Pułku Grenadierów, który walczył w składzie 304 Dywizji Piechoty.